Mainistir Mhuire
Stop 07 of 13

 

Thóg na hAgaistínigh ceann de na heaglaisí ba mhó sa 12ú haois, Mainistir Mhuire, ar thailte a bhronn Hugh de Lacy orthu, a bhí ina Ardtiarna ar Chontae na Mí agus na ceantair mórthimpeall ag an am. Sa 16ú haois, tógadh túr cearnógach ollmhór in aice leis an gcloigtheach cruinn a bhí ann cheana féin. Níl an cloigtheach ina sheasamh a thuilleadh ach tá an rian den áit ina raibh sé ceangailte leis an túr cearnógach fós le feiceáil go soiléir ar a éadan thuaidh.

Tá dhá ardchros Cheilteacha sa chill, an Chros Thuaidh agus an Chros Theas. Creidtear go bhfuil siad sin ann ón 10ú haois. Tá siad cosúil le hArdchros Mhainistir Bhuithe. Laistigh den eaglais tá roinnt crosleac luath, pilléar balla-mullach colúin Rómhánúil agus bonn agus ceann na Croise Theas. Tá roinnt séadchomharthaí ón 16ú haois agus ón 17ú haois sa phasáiste, lena n-áirítear tuama samhla an Dr. Cusack, a bhí ina Easpag ar Chontae na Mí ó 1679-88. Sa bhreis air sin, tá dhá thuama ann, ceann amháin ina bhfuil iarsmaí an Tiarna Bellew, a maraíodh agus é i mbun troda i gCath Eachroma 1691 agus leac tábla a bhfuil colbhaí tuama faoi ar a bhfuil armas Bellew, Plunkett, Preston agus St. Lawrence. Is athsholáthar iar-Ghotach ó 1587 atá san fhuinneog thoir (ar a bhfuil armas Sir John Bellew agus an Bhantiarna Ismay Nugent faoina bhun).  Ar an bhfearann céanna le fothracha na mainistreach seo tá eaglais Naomh Kiernan de chuid Eaglais na hÉireann, a tógadh in 1816 agus nach bhfuil in úsáid a thuilleadh. Tá iarsmaí daoine Caitliceacha, daoine ó Eaglais na hÉireann agus daoine Úgónacha curtha sa reilig.

Tá fothracha bhuneaglais chloch Naomh Cianan, a tógadh i 489, siar ó thuaidh ó Mhainistir Mhuire agus trasna an bhóthair uaithi.